Tiếng Việt English Hotline: (+84)962671890 - ​(+84)967241319

Tìm hiểu về cuộc sống của một dịch giả tự do

 

Dịch giả tự do chưa bao giờ là một công việc dễ dàng. Không những phải đảm bảo hoàn thành bản dịch trước thời hạn, mà một dịch giả tự do còn phải đồng thời đảm bảo được chất lượng sản phẩm của mình. Tuần này, chúng tôi có dịp được phỏng vấn anh Kristian Vike Pedersen – đồng sáng lập công ty dịch thuật LingoFocus và cũng là một dịch giả để cùng đi sâu và tìm hiểu cuộc sống của một dịch giả tự do khó khăn nhường nào.


Thomas: Kristian, anh có thể chia sẻ cho mọi người biết điều gì đã thôi thúc anh đến với nghề này không?

Kristian: Sau 7 năm làm việc cho Cục quản lý lao động và phúc lợi Na Uy (NAV) với tư cách là cố vấn và sau đó là điều phối viên marketing , tôi cảm thấy bản thân muốn tìm kiếm một điều gì đó mới mẻ. Thực tế thì tôi sẽ được thăng chức nếu như ở lại nhưng tôi nghĩ  đây là lúc mà mình cần rời đi và bắt tay vào việc gì đó hoàn toàn mới, bao gồm cả việc lấy bằng Thạc sỹ Quản trị kinh doanh (MBA – Master of Business Administration) tại Bangkok, Thái Lan. Tình cờ thì tôi có một anh bạn lúc bấy giờ cũng đang điều hành một công ty dịch thuật nhỏ tại Bangkok . Anh ta đã cho tôi cơ hội được làm việc như một dịch giả Anh – Na Uy bán thời gian.

Thomas: Anh có thể diễn tả ngắn gọn cảm xúc của mình khi lần đầu bước vào nghề không?

Kristian: Nó phức tạp hơn tôi nghĩ. Đầu tiên là công việc này đòi hỏi nhiều kiến thức chuyên ngành IT, kỹ thuật và kỹ năng nghiên cứu hơn tôi nghĩ. Dù tôi đã có nhiều kinh nghiệm “chạy đua với thời gian” trong công việc trước đó, những dự án gấp rút trong ngành dịch vẫn gây cho tôi không ít căng thẳng trong những ngày đầu. Việc đồng thời đảm bảo cả về chất lượng lẫn thời gian hoàn thành là vô cùng gian nan. Thế nhưng, tôi thích tính chất của công việc này bởi mình không bị ràng buộc bởi địa điểm hay giờ làm việc. Đó là lúc mà tôi cảm thấy bắt đầu yêu thích, thậm chí là “nghiện” nghề này.

Thomas: Khi bắt đầu sự nghiệp mới, anh có vướng phải khó khăn, hay trắc trở nào không?

Kristian: Một trong những rắc rối lớn nhất chính là tìm được dự án thích hợp. Các công ty dịch thường không dám tin tưởng giao việc cho những người mới như tôi.

Thomas: Anh đã làm thế nào để vượt qua những khó khăn đó?

Kristian: Tôi đã phải suy nghĩ rất nhiều về việc nên làm gì để nhận được sự tín nhiệm từ công ty dịch. Rõ ràng là họ luôn muốn chất lượng được đảm bảo nên mới lựa chọn những dịch giả có kinh nghiệm. Ngoài ra thì lợi nhuận cũng rất quan trọng với họ, vì thế nên tôi đã phải hạ mức lương của mình xuống một ít. Sau đó ít lâu, tôi đã nhận được vài dự án dịch về hóa học, hướng dẫn sử dụng đều đặn hằng ngày từ một công ty dịch. Những dự án trên đều yêu cầu chuyên môn cao và tôi đã tốn không ít thời gian để nghiên cứu, tìm nguồn, cũng như tư liệu để hoàn thành. Chính những kinh nghiệm đó đã biến thành lợi thế của tôi so với những dịch giả khác.

Thomas: Liệu những rắc rối đó có còn tiếp diễn về sau không?

Kristian: Sau khi đã làm việc khoảng một năm, tôi đã xây dựng được một nguồn khách hàng tương đối tốt và cảm thấy rằng tôi luôn có việc để làm, đôi khi lại còn quá nhiều việc nữa cơ.

Thomas: Theo anh thì điều gì gây nhiều khó khăn cho anh nhất khi làm dịch giả tự do?

Kristian: Có khá nhiều điều gây khó dễ cho tôi, nhưng nếu phải chọn lấy một điều rất quan trọng và thú vị thì đó sẽ là giá cả. Đưa ra một cái giá hợp lý phức tạp hơn mọi người nghĩ nhiều, đơn giản là vì có quá nhiều yếu tố cần cân nhắc. Đây là một chủ đề lớn, nên tôi sẽ thu hẹp lại về điều mà tôi tin các dịch giả thường hay sai. Đa phần các dịch giả tự do tuân theo chuẩn của ngành và tính tiền theo số lượng chữ, hoặc ít ra những dịch giả chuyên nghiệp hay làm vậy. Tuy nhiên, nhiều dịch giả quá cố gắng lấy giá cao nên đã bỏ lỡ những dự án dễ hoặc nhỏ. Điều này có quan hệ mật thiết với thứ mà các dịch giả gọi là giá chuẩn theo từ, nhưng sự thật là giá tiền theo từ chỉ liên quan một phần đến số tiền mà một dịch giả kiếm được. Căn bản là nhiều dịch giả lấy cùng một giá cho một tài liệu marketing, một tài liệu IT, và đôi khi là một tài liệu bình thường hoặc là một tài liệu về kỹ thuật. Hơn nữa, những người dịch cần phải cân nhắc xem liệu dự án có bao gồm chỉnh sửa định dạng không, còn phải kiểm tra xem dữ liệu có chỉnh sửa được không, làm việc trên file PDF được in lên máy tính hay file gì, công cụ hỗ trợ dịch là online hay offline. Tất cả những yếu tố này sẽ có ảnh hưởng rất lớn đến thời lượng cần để làm công việc. Đối với cá nhân tôi, tôi đã kiếm được nhiều tiền từ những dự án trả 0.06 EUR hơn là những dự án trả 0.11 EUR mỗi từ. Là một dịch giả tự do, hãy luôn nhớ rằng bạn không bán từ ngữ, mà bạn đang bán thời gian của bạn. Đây là lý do mà việc đo đạc năng suất của bạn với những chủ đề dịch khác nhau là tối quan trọng. Như thế thì bạn có thể dự đoán được khoản tiền bạn nhận được theo từng giờ cho từng dự án khác nhau. Điều này sẽ cho bạn một nền tảng tốt trong việc chọn những dự án tốt và từ chối những dự án không mang nhiều lợi nhuận.

Thomas: Việc làm dịch giả tự do có khiến anh phải xung đột với những chuẩn mực, niềm tin, v.v. của quốc gia anh không?

Kristian: Tôi chưa từng có những trải nghiệm như vậy, và tôi rất sẵn lòng dịch những tài liệu trái với niềm tin cá nhân của tôi. Tính chuyên nghiệp phải được đặt lên hàng đầu. Do đó dù đôi khi chúng ta phải làm những điều mà ta không đồng tình, nhưng chúng ta vẫn phải làm thật tốt và giữ vững sự chuyên nghiệp một khi đã nhận việc. Dẫu vậy, tôi vẫn cảm thông với những dịch giả mà không bằng lòng dịch một số tài liệu cụ thể.

Thomas: Anh có lời khuyên gì dành cho những dịch giả tự do mới khởi nghiệp không nhỉ?

Kristian: Nếu có thể, hãy hợp tác hoặc ít nhất xây dựng mối quan hệ với những đồng nghiệp mà bạn tin tưởng để bạn có người hỗ trợ. Mọi chuyện sẽ dễ hơn rất nhiều nếu bạn có một người cùng bàn bạc những vấn đề khác nhau, và dĩ nhiên, bạn có thể học được rất nhiều điều từ người ấy nếu cả hai hợp tác chặt chẽ. Một vài công ty thậm chí có thể cho bạn làm trong một đội ngũ dịch và hiệu đính.

Vào đầu sự nghiệp dịch tự do của mình, nhiều dịch giả sẽ cảm thấy khó lấy đủ dự án, và luôn tồn tại nguy cơ nhận phản hồi xấu về bản dịch của mình. Họ sẽ phải đối mặt với một quá trình học tập gian nan. Môt vài dịch giả bỏ cuộc giữa chừng. Hãy biết rằng cần phải có thời gian để xây dựng một lượng khách hàng ổn định. Đừng mong là mọi việc sẽ xảy ra một cách nhanh chóng, nhưng nếu bạn làm việc chăm chỉ, giao bài đúng hẹn với chất lượng tốt và biết chấp nhận phê bình, dần dần sẽ bạn cũng sẽ thành công.

 

Cuộc sống của một dịch giả tự do luôn khó khăn và đầy rẫy những thất bại tiềm ẩn. Tuy nhiên, nhờ vào lòng kiên định và sự kĩ tính đến từng chi tiết của mình, Kristian đã trở nên thành đạt và hiện đang đồng sở hữu công ty trách nhiệm hữu hạn LingoFocus. Nếu bạn có nhu cầu dịch thuật và muốn đích thân Kristian đảm nhiệm hoặc đồng nghiệp của anh, những người cùng đam mê và nhiệt huyết với anh, hãy truy cập website của chúng tôi tại Lingofocus.net/vi để biết thêm chi tiết.

_______________

Email: projects@lingofocus.net

Hotline: (+84)-962671890

             (+84)-967241319